23 Ocak Pazartesi 2017
Ana Sayfa / Dil ve Anlatım / Sözcükte Vurgu Nedir Nerde Olur Özellikleri Örnekleri Maddeler Halinde
Dil ve Anlatım

Sözcükte Vurgu Nedir Nerde Olur Özellikleri Örnekleri Maddeler Halinde

Sözcükte Vurgu Nedir Nerde Olur Özellikleri Örnekleri Maddeler Halinde

SÖZCÜKTE VURGU

Bir sözcükte, diğerlerinden daha güçlü bir şekilde çıkarılan hece üzerindeki baskıya vurgu denir.

1. Türkçede vurgu genellikle son hece üzerinde bulunur.

Sevgi, dostluk, araştırma, araba

2. Vurgu, yer adlarında ilk hecede bulunur.

Ankara, İzmir, Türkiye

3. “-istan” ile biten coğrafi adlarda vurgu son hece üzerindedir.

 Türkistan, Hindistan, Yunanistan

4. Türkçe asıllı olmayan şahıs adlarında vurgu son hecede bulunur.

Mehmet, Osman, Hüseyin; Hitler, Balzac, Tolsto

5. Ünlemlerde vurgu ilk hece üzerindedir.

 Haydil Aferinl İmdat!

6. Kimi belirteçlerde vurgu ilk hecede bulunur.

Şimdi, yarın

7. Ekler, genellikle sözcük sonlarındaki vurguyu kendi üzerlerine çeker.

 Yağmur – yağmura

Gölge – gölgemiz

Yaş– yaşlıdan

 8. -ma/-me olumsuzluk eki vurguyu kendinden önceki heceye atar.

 İstemedim, gelme, sormadın

9. Geniş zamanın olumsuzu olan -maz/-mez vurguyu kendi üzerine çeker.

Bilmezsin, duyamazdık; istemem, konuşmam

10. Soru edatı “mı, mi, mu, mü” vurguyu kendinden önceki sözcüğün son hecesine atar.

Gülüyor musun?

Ağlayacak mıyım?

11. Küçültme anlamı veren “ca, ce, ça, çe” vurguyu kendi üzerine çeker.

Güzelce bir kızcağızdı.

Yavaşça yaklaştım yanına.

Küçültme anlamı yoksa vurgu, “ca, ce, ça, çe” ekinden önceki hece üzerindedir.

Çocukça bir davranış bu. (“gibilik” anlamı)

Türkçe düşünüp yazalım, (“dil” anlamı)

Boyunca çocuğu vardı, (“kadar” anlamı)

12.” ile” sözcüğünde ve “de”, “ki” bağlaçlarında vurgu bulunmaz.

Seninle başım dertte!

Ece de gelsin bizimle.

Duydum ki unutmuşsun…

Belki, sanki, mademki, oysaki…

Bağlaç olmayan “de” ve “ki” vurguyu kendi üzerine çeker.

Sende kaldı bir yarım.

Yüzündeki ifadeyi çözemedim. 

13. “-leyin” ekinde vurgu bulunmaz.

Geceleyin, sabahleyin, akşamleyin

14. Birleşik sözcüklerde vurgu genellikle ilk sözcükte bulunur.

Başköşe, kuşpalazı

15. Ek eylemin “i-di, i-miş, i-se, i-ken” çekimleri vurguyu çekmez.

Gençken, yokmuş, kapatıyordu.

Türkçede orta hecede vurgu olmaz. Ayrıca tek heceli j sözcüklerde vurgu aranmaz.


Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir