“10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları Sayfa 29 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 29

Türkiye Selçuklu Devleti, İl. Gıyaseddin Keyhüsrev Dönemi’nde siyasi, idari ve askerî açıdan büyük ölçüde zayıflamıştı. Bu dönemde vezirlik görevini yürüten Sadeddin Köpek, Anadolu topraklarını kendi çıkarları doğrultusunda yönetiyor ve halktan ağır vergiler topluyordu. Anadolu’da göçebe ve yarı göçebe olarak yaşayan Türkmenler ise ihmal ediliyor ve zorunlu göçe tabi tutuluyordu. Moğol İstilası’nın Anadolu’da neden olduğu karışıklıklar, diğer Türk hanedanlarının Selçuklu karşıtı propagandaları ve komşu devletlerin kışkırtmaları da ülke güvenliğini tehdit ediyordu. Ayrıca halkın dinî yaşantısı ile İran bürokrasisinin hâkim olduğu Selçuklu sarayının dinî ve kültürel anlayışı arasında da bazı uzlaşmazlıklar vardı. Bütün bu olumsuzluklar neticesinde Baba İlyas, Baba İshak gibi önemli Türkmen şeyhleri halkı Selçuklu yönetimine karşı kışkırtarak isyana teşvik etti. Adıyaman ve Maraş’ta 1240 yılında başlayan bu hareket kısa sürede Orta Anadolu’ya kadar yayıldı. Türkiye Selçuklu Devleti’nin Babaîler İsyanı adı verilen bu ayaklanmayı güçlükle bastırması, devletin zaafa düştüğünü bir kez daha gösterdi ve Moğolları Anadolu’ya saldırma konusunda cesaretlendirdi. İlk Moğol atakları 1242 yılı sonbaharında Baycu Noyan komutasında Erzurum’a yapıldı. Bu atak sonrasında İl. Gıyaseddin Keyhüsrev Moğolları durdurmak için hazırlıklara başladı ve iki devlet 1243’te Sivas’ta gerçekleşen Köse- dağ Savaşı’nda karşı karşıya geldi. Moğollar, bu savaşta geleneksel bir muharebe taktiği olan sahte ricat yöntemini kullandı ve öncü kuvvet olarak gönderdiği Tatarları birden geri çekti. Bunu görüp savaşı kazandıklarını düşünen ve dağılmaya başlayan Selçuklu öncüleri, Baycu Noyan’ın hücum emriyle Moğol ordusu tarafından imha edildi. Bu bozgunu haber alan Sultan İl. Gıyaseddin Keyhüsrev’in ordugâhtan ayrılıp Tokat’a çekilmesi üzerine Selçuklu askerleri de savaş meydanını terk etti.

Kayna J
“(…) Sultan Alaaddin Keykubat’ın Moğol istilasını akıllıca bir siyasetle uzak tutmasından hemen sonra oğlu İl. Gıyaseddin Keyhüsrev (1237-1246) zamanında iki devlet karşı karşıya geldiler. Moğolların Anadolu’ya ilk önemli atakları 1242 sonbaharında Baycu Noyan komutasında Erzurum’a oldu ve burada taş üstünde taş, baş üstünde baş bırakmayacak derecede tahribat ve kıtalde bulundular. Bu saldırı sonrasında Sultan, Moğolları durdurmak için tedbirler alarak savaş için hazırlıklara başladı. Kaynaklarda farklı rivayetler olmakla birlikte Selçuklu ordusu 70-80 bin, Moğol ordusu 40 bin askerden müteşekkil idi. Sayısal üstünlüğe karşı, müttefik oldukları devletlerle hasmane geliştirdikleri ilişkileri dolayısıyla Selçuklular jeopolitik yönden yalnızlaşmış ve buna ilaveten yapılan taktik yanlışları ve emirler arası çekişmeler dolayısıyla verilen yanlış kararlar dolayısıyla ordu, bir meydan muharebesine girmeden öncü birliklerinin bozgunu uğraması sonrasında büyük bir korkuya kapılmıştı. Bu bozgundan sonra Sultan il. Gıyaseddin Keyhüsrev’in savaş meydanından kaçması neticesinde Selçuklu ordusu dağıldı ve Baycu Noyan komutasındaki Moğollar beklenmedik kolaylıkla ve ana kuvvetler çarpışmadan Kösedağ Savaşı’nda galip geldiler. Moğollar bir anda Anadolu’nun kapılarını önlerinde açık buldular. Bin bir emek ve yıllar süren mücadeleler sonrasında Malazgirt Savaşı ile Anadolu’ya giren Türkler, bu zahmetin tam tersine bir yolla, Anadolu’yu Moğolların tahakkümüne bırakmış oldular.(…)

Kösedağ Savaşı ile Anadolu Selçuklu Devleti yıkılmamış ancak çok büyük bir darbe almış ve bundan sonra hiçbir şey eskisi gibi olmamıştır. Selçuklular, I. Haçlı seferinde (1097) devletin merkezi İznik! kaybettikleri halde Konya’da devletlerini tekrar ihya etmişler ancak Kösedağ bozgunundan sonra bunu başaramamışlardır. Selçuklu Devleti 1243-1308 yılları arası yani 65 senede Moğol tahakkümünden kurtulamamıştır.”

Soru: Kösedağ Savaşı’nın Türk tarihindeki siyasi etkileri nelerdir?

• Cevap: Kösedağ Savaşı’ndan sonra Anadolu Selçuklu Devleti Moğol egemenliği altına girmiştir. Devlet siyasi bağımsızlığını kaybetmiş, gücü zayıflamış ve Anadolu’da beylikler dönemi başlamıştır. Bu durum Anadolu’da siyasi birlik bozulmasına yol açmıştır.

10. Sınıf Meb Yayınları Tarih Ders Kitabı Sayfa 29 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.