Ana Sayfa / Edebiyat / Edebi Sanatlar / Teşhis Kişileştirme Sanatı Nedir, Örnek Cümleler
Söz Sanatları

Teşhis Kişileştirme Sanatı Nedir, Örnek Cümleler


TEŞHİS (KİŞİLEŞTİRME)

İnsana ait özelliklerin insan olmayan varlıklara mal edilme­sidir. Bu durumda insan olmayan şey, insana benzetilir; ancak bu benzetme kimi zaman açıkça söylenmez. Diyebiliriz ki kişileş­tirme benzetme yoluyla ya da kapalı istiare yoluyla yapılır.

********************

Güneşin insanlara küstüğü bir zamandayız.

(Güneş, küsmesi bakımından insana benzetilmiş; ancak “insan” söylenmemiştir. Kapalı istiare yoluyla kişileştirme yapılmıştır.)

********************

Nergis, zarif bir balerin gibi kollarını uzatmıştı.

(Nergis, balerine benzetilmiş; benzetme yoluyla kişileştirilmiştir.)

********************

“Sisler bulvarında seni kaybettim Sokak lambaları öksürüyordu.”

(Burada insana ait bir özellik olan “öksürmek”, “sokak lambaları aktarılmıştır. Dolayısıyla da “sokak lambaları” insana benzetilmiş ancak insan söylenmediği için kapalı istiare yapılmıştır. Bu cümlede “sokak lambaları” kişileştirilmiştir.)

********************

“Gökyüzünün nerede olduğunu soran Bir vapur dumanına Yanıt veremiyor hiç kimse”

(Burada bir “vapur dumanı’nın “soru sorması” kişileştirme­nin yapıldığını göstermektedir. Burada kapalı istiare yo­luyla yapılan bir kişileştirme söz konusudur.)

********************

“Yufka yürekli bulutlar yavaş yavaş ağlamaya başladı.”

(Bu cümlede “bulutlar”, “insana” benzetilmiştir. Ancak “insan” söylenmediği için burada kapalı istiare söz konu­sudur. İnsana ait özellikler olan “ağlamak” ve “yufka yü­reklilik” bulutlara mal edilerek “bulutlar” kişileştirilmiştir.)

********************

“Dağ, kusuyordu içindeki nefreti.”

(Bu cümlede “dağ”, “kusmak” ve “nefret taşımak” yön­lerinden kişileştirilmiştir. Bu demektir ki “dağ” insana benzetilmiştir. Ancak “insan” söylenmediği için burada kapalı istiare ve kişileştirme vardır.)

********************

“Uzat saçlarını Frigya, demiyor mu Cemal Süreya?”

(Bu cümlede Frigya’nın saçlarını uzatan bir kadına benze­tilmesiyle yapılan kapalı istiarede kişileştirme vardır.)

********************

Not: Tüm kişileştirmeler aynı zamanda bir benzetme veya kapalı istiaredir. Ancak her kapalı istiarede kişileştirme yoktur.

“Güneş, sarı saçlarını topluyordu.” cümlesinde kapalı istiare yoluyla kişileştirme yapılmıştır. Buna karşın “Güneşin dalları denizden çekiliyordu.” cümlesinde “güneş” bir ağaca benzetilip ağaç söylenmediği için bir kapalı istiare söz konusudur. Ancak bu kapalı istiarede bir kişileştirme yoktur.

********************

Diğer söz sanatları için konu başlıklarına tıklayınız…

TEŞBİH                  

İSTİARE          

MECAZ                    

MECAZ-I MÜRSEL

KİNAYE                  

TARİZ

İSTİHDAM

TEZAT

TEVRİYE           

TECAHÜL-İ ARİF                 

MÜŞAKALE

TEŞHİS                    

İNTAK

HÜSN-İ TALİL      

MÜBALAĞA

TEKELLÜM-İ RUHİ

NİDA                   

TERDİD                    

KAT’

RÜCU                        

İLTİFAT

TEKRİR                      

TEDRİC

İSTİFHAM                

TELMİH

İKTİBAS                      

MUAMMA

LÜGAZ                        

MÜLEMMA

İRSAL-İ MESEL        

İHAM

TENASÜP                    

LEF Ü NEŞR

SİHR-İ HELAL          

İBHAM

TEHZİL                        

CİNAS

SECİ

İŞTİKAK                      

İADE

AKİS                              

AKROSTİŞ

LEBDEĞMEZ              

ALİTERASYON

TARİH DÜŞÜRME




Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir