“10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Cevapları Sayfa 168 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Felsefe Ders Kitabı Cevapları Sayfa 168

Soru: 8-13. soruları aşağıdaki metinden yararlanarak cevaplayınız.

Tarih dersinde öğretmen, eski Türk devletlerinin kuruluşunu ve yapısını anlatmaktadır.

Öğretmen: Eski Türk devletleri, göçebe toplumların özelliklerini taşırdı ve bu devletlerin oluşumu aile ve boy birliği esasına dayanıyordu. En küçük toplumsal yapı aileydi. Aileler ise “boy” denilen daha büyük toplulukları, boylar da birleşerek “budunları oluştururdu. Devletin temelini oluşturan bu yapıyı bir arada tutan güç ise toplumsal dayanışma ve ortak düşmana karşı birlikte hareket etme becerileriydi. Eski Türk devletlerinde hükümdar, genellikle “kağan” ünvanını alırdı. Peki, kağan nasıl seçilirdi?
Cengiz: Kağanlar, genellikle soylu ailelerden gelirdi ve kağanlık, çoğunlukla babadan oğula geçerdi. Ethem: Ama sadece soylu olmaları yetmezdi. Kağanın liderlik vasıflarını kanıtlaması, halkın güvenini kazanması da gerekirdi. İyi bir savaşçı olması, halkını zorlu yaşam şartlarında koruyabilmesi, düşmanlara karşı zafer kazanması ve halkın refahını sağlaması çok önemliydi.
Özlem: Eski Türklerdeki “kut” anlayışı da liderin belirlenmesinde önemli bence. Kağanın Gök Tanrı’dan aldığı kutsal bir yetkiye sahip olduğu düşünülürdü. Eğer kağan başarısız olursa halk, Tanrı’nın ondan “kut”u geri aldığına inanır ve böylece meşruiyetini kaybederdi.
Filiz: Fakat halkın desteği olmadan bu meşruiyet, pek de güçlü olmazdı. Eski Türk devletlerinde liderler, savaşlarda gösterdikleri başarılarla da iktidara gelir ve bu başarılarla halkın güvenini kazanırdı.
Mahmut: Eski Türk toplum yapısında herkesin bir görevi vardı. Toplum, genellikle savaşçı bir yapıya sahipti çünkü göçebe yaşam tarzında hem hayatta kalmak hem de topraklarını savunmak önemliydi. Kağanlar ise topluluğun lideri olarak bu savaşçı toplumun en üst seviyesindeki kişiydi. Onların görevi halkı korumak, refahı sağlamak ve adaleti uygulamaktı.
Öğretmen: Eski Türk devletlerinde kağan, sadece bir savaşçı lider değil aynı zamanda halkın manevi lideriydi. Kağan, toplumun ahlaki düzenini de sağlamak zorundaydı. Eğer toplumda bir düzensizlik olursa ya da kağan başarısız olursa halk, bu lideri değiştirme hakkına sahipti. Eski Türk devletlerinde toy (kurultay) adı verilen meclislerde önemli kararlar alınır ve liderler seçilirdi. Bu durum, halkın rızası ve katılımı ile devletin işleyişine benzer.

Soru: 8) Eski Türk toplumlarında devletin kökenini doğal devlet ve yapay devlet yaklaşımlarından hangisi ile açıklamak mümkündür? Gerekçelendirerek açıklayınız.

• Cevap: Eski Türk toplumlarında devletin kökeni doğal devlet yaklaşımı ile açıklanabilir. Çünkü devlet, aileden başlayıp boy ve budun birliğine dayanan doğal bir yapının sonucunda ortaya çıkmıştır. Yani insanlar, yaşamlarını sürdürebilmek ve düzeni sağlamak için doğal olarak bir araya gelmişlerdir.

Soru: 9) Eski Türk kağanları, iktidarlarının meşruiyetini nasıl sağlamışlardır?

• Cevap: Eski Türk kağanları, iktidarlarının meşruiyetini hem Tanrı’dan aldığı kut anlayışıyla hem de halkın desteğiyle sağlamışlardır. Kağanın başarısı Tanrı’nın ona verdiği “kut”un göstergesiydi; başarısız olduğunda ise bu kutsal yetkiyi kaybettiğine inanılırdı. Ayrıca halkın güvenini kazanmak da meşruiyetin devamı için gerekliydi.

Soru: 10) Eski Türk devletlerinde toy meclislerinin varlığı, devletin yapay bir kurum olduğunu savunan düşünürlerden hangilerinin görüşleri ile ilişkilendirilebilir? Gerekçelendirerek açıklayınız.

• Cevap: Toy meclislerinin varlığı, devletin yapay bir kurum olduğunu savunan Hobbes, Locke ve Rousseau gibi düşünürlerin görüşleriyle ilişkilendirilebilir. Çünkü bu düşünürlere göre devlet, insanların ortak kararlarla oluşturduğu bir toplum sözleşmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. Toy meclisleri de halkın katılımı ve ortak iradesiyle işleyen bir yönetim biçimini yansıtır.

Soru: 11) Eski Türk devletlerindeki kut anlayışı, aşağıdaki yönetim biçimlerinden hangisiyle örtüşür?

A) Aristokrasi
B) Demokrasi
C) Monarşi
D) Oligarşi
E) Teokrasi

• Cevap: E

10. Sınıf Meb Yayınları Felsefe Ders Kitabı Sayfa 168 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.