“10. Sınıf Tarih Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 231” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Tarih Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 231

OSMANLI HANEDAN KADINLARINA TAHSİS EDİLEN ARAZİ: PAŞMAKLIK

1. Yönerge: Verilen metin ve görselden yararlanarak soruları cevaplayınız.

OSMANLI HANEDAN KADINLARINA TAHSİS EDİLEN ARAZİ: PAŞMAKLIK

Osmanlı toprak sistemi içerisinde terim olarak; padişahın annesi, kızları ve hanımlarına ayakkabı, elbise vb. ihtiyaçlarının karşılanması ve diğer hizmetlerinin görülmesi için kaydıhayat şartıyla devlet tarafından tahsis edilen mirî arazilere verilen isimdir. Daha önceki Türk devletlerinde bu anlamda toprak tasarrufuna rastlanmaz. XVI. yüzyıl sonlarına kadar Osmanlılar’da da paşmaklık adıyla toprak tasarrufu görülmez. Hânedana mensup sultanlara Anadolu ve Rumeli’de mîrî arazi ve köylerin paşmaklık olarak tahsisi XVII. yüzyılda giderek yaygınlaştı. IV. Murad’ın kız kardeşi Ayşe Sultan’a Narda’da (Yanya civarı), Gevherhan Sultan’a Gerebeniş kazasında, Ümmügülsüm Sultan’a ise Halep’te paşmaklıklar vermiş ve bu arazilerin gelirlerine herhangi bir müdahalede bulunulmamasını emretmiştir.

Vâlide sultan paşmaklıklarıyla ilgili en dikkate değer uygulamalar Valide Nurbânû Sultan ile Safiye Sultan’a aittir. III. Mehmet, validesi Safiye Sultan’a geliri yüksek bazı zeametleri bir araya getirerek bir milyon akçeden fazla geliri olan hası paşmaklık olarak tahsis etmiştir. III. Murat da validesi Nur- bânû’ya “Yeni İl” hasını tahsis etmiştir. Kösem Sultan yıllık yirmi milyon akçeden fazla gelir getiren beş hasa sahipti. Paşmaklık toprakların gelirleri hanedana mensup kadınlar tarafından kurulan hayır kuruluşlarına vakfedilebiliyordu.
Paşmaklık olarak tahsis edilen toprakların sahip veya yöneticileri idari ve mali bakımdan bir serbestlik içinde hareket etmekte, mahallî idarecilerce tahkikat ve teftiş yapılamamaktaydı. Ancak paşmaklık haslar sahibi öldüğünde ileride yeniden tahsis edilmek için hazineye devredilirdi.

Bazen de tahsis edilen paşmaklıklara el konabiliyor ve bunlar padişah haslarına katılıyordu. XVIII. yüzyıldan itibaren hanedana mensup sultanlara tahsis edilen arazi için paşmaklık terimi kullanımına son verilmiş ve bunlar has tabiriyle anılmaya başlanmıştır.

(İpşirli, M. “Paşmaklık”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi)

• Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır. 

10. Sınıf Tarih Meb Yayınları Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 231 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.