“10. Sınıf Tarih Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 52” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Tarih Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 52

HÂCİBLİK

Yönerge: Metin ve görselden yararlanarak aşağıdaki soruları cevaplayınız.

HÂCİBLİK

Türk İslam devletlerinde hâcib, idare edenin idare edilenlerle münasebetlerini düzenleyen görevlidir. Yusuf Has Hâcib, ulu hâcibin hükümdarın gören gözü olduğunu söylerken bunu anlatmak istemiştir. Devlet ve saray görevlilerinden maruzatta bulunacak kimseleri ilk önce hâcibin bizzat kendisi kabul eder, hazinedar ve kâtip gibi yüksek rütbeli memurlardan elbiseci ve ayakkabıcı gibi zanaatkârlara kadar herkesi dinlerdi.

Bilhassa fakir, dul, öksüz ve yetimlerin istek ve şikâyetlerini hükümdara arz etmek onun başlıca vazife- siydi. Hak talebinde bulunanları kabul ederek Divan-ı Mezalimde onlara yol göstermek ve hükümdarın huzuruna çıkarmak da hâcibin en mühim görevleri arasındaydı. Huzura kabulle ilgili merasimi düzenlemek örf ve adetlerin yerine getirilmesini sağlamak da hâcibin işlerinden sayılıyordu. Hâcibin bir görevi de elçilerle ilgilenmekti. Elçilerin geliş gidişlerinde Hâcib onları karşılayıp uğurlar, dönüşlerine izin verilmesini sağlar ve hediyelerini temin ederdi. Karahanlılar’da olduğu gibi Selçuklu Devleti’nde de sarayda hükümdardan, bütün devlet teşkilatında ise vezirden sonra gelen en yüksek makam sahibi büyük hâcibti. Divan hizmetinde bulunan hâcibler, Osmanlı Devleti’ndeki Çavuşbaşı ile divan çavuşlarına benzetilebilir. Görev ve yetkilerinde farklılık gösteren hâciblik makamı genel olarak Türk İslam devletlerinde var olan bir müessesedir.

1. Hâciblik makamı devlet yönetiminin işleyişinde nasıl bir kolaylık sağlamaktadır? Açıklayınız.

• Cevap: Devlet yönetiminde hangi işin nerede ve nasıl çözüleceği konusunda hâciblik aktif rol oynamıştır. Milletin sorunlarının en üst makama kadar ulaşmasını sağlamıştır. Hâciblik kurumu ile devlet yönetimini aksatacak angarya işlerin de önüne geçilmiştir.

2. Kutadgu Bilig gibi bir siyasetname kitabı yazsaydınız yöneticilere hangi tavsiyelerde bulunurdunuz?

• Cevap: Bir siyasetname kitabı yazsaydım devlet yöneticilerine; adaletli olmayı, milletin sorunlarına çözüm bulmayı, ekonomik faaliyetlerin işlerliğini, adil bir vergi sistemi uygulanmasını vs. tavsiye ederdim.

3. Halkın isteklerini devlet başkanına iletmek isteseydiniz nasıl bir müessese kurardınız?

• Cevap: Halkın isteklerini ve sorunlarını devlet erkanının en üst makamlarına ulaştırabilecek kolay ulaşılabilen, sorunları çabucak çözebilen dijital siyasi bir platform kurardım. 

10. Sınıf Tarih Meb Yayınları Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 52 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.