“10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Sayfa 99 Beşgen Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Beşgen Yayınları Sayfa 99

Metin ve Türle İlgili Açıklamalar Okuduğunuz metin, Hoca Ahmet Yesevî’nin “hikmet”lerini içeren Divân-ı Hikmet adlı kitabından alınmıştır. Türk edebiyatında dinî-tasavvufi geleneğin önemli ürünü olan Divân-ı Hikmet, Türklere İslamiyet’i sevdirmek ve yol göstermek amacıyla XII. yüzyılda Karahanlı Türkçesiyle yazılmış bir eserdir. Eserin adı “Bilgece Söz” anlamına gelir. Allah ve peygamber sevgisinin işlendiği eser, beyit ve dörtlükler hâlinde aruz ve hece ölçüsüyle yazılmıştır. Hoca Ahmet Yesevî’nin söylediği hikmetler, sonradan Yesevî dervişleri tarafından toplanmış ve yazıya geçirilmiştir. Yesevîlik XII. yüzyılda Türkler arasında benimsenen önemli bir tasavvufi tarikattır. Hoca Ahmet Yesevî, Yesevîlik tarikatını kurarak yalın Türkçeyle ve halk söyleyişine uygun biçimdeki şiirleriyle tasavvufu dile getirip geniş kitlelere anlatmıştır. Soru: 1) Okuduğunuz metinde geçen “mahrem” kelimesinin anlamını metnin bağlamından hareketle tahmin ediniz. Tahminlerinizin doğruluğunu TDK’nin Türkçe Sözlünden kontrol ediniz.
  • Cevap:
Tahminim: Gizli TDK Sözlük: 1. Yakın akrabadan olduğu için nikâh düşmeyen (kimse). 2. gizli. 3. sırdaş Soru: 2) Okuduğunuz metindeki iki dörtlükte de tematik bir bütünlük var mı? Düşüncelerinizi belirtiniz.
  • Cevap: İki dörtlükte de tematik bütünlük vardır. Şair bu iki dörtlükte de Peygamberimizin vefat yaşı olan 63 yaşından sonra yer altında bir odada inzivaya çekilmesini anlatıyor.
Soru: 3) Okuduğunuz metinde hangi edebî sanat öne çıkmaktadır? Bu edebî sanatın metnin içeriğine ve iletisine katkısı nedir?
  • Cevap: Şiirde tenasüp ve tekrir sanatı kullanılmıştır. “Kadir, zakir, Hak, ukba, haram” gibi dinî anlamı olan kelimeler bir arada kullanılarak tenasüp yapılmıştır. “… bolup yir astığa kirdim muna” ifadeleri üç kez tekrarlanarak tekrir sanatı yapılmıştır. Edebî sanatlar şiirin anlamını zenginleştirmiş ve söyleyişi güzelleştirmiştir.
Soru: 4) Şiirin söyleyicisini değiştiriniz. Bu değişiklikte şiirin okuma tonunda ve anlamında bir farklılık oluşuyor mu? Açıklayınız.
  • Cevap: Şiirin söyleyicisi duygularını ilk ağızdan anlatan kişidir. O değişince şiirdeki ifadeler canlılığını yitirir ve etkileyiciliği azalır.
Soru: 5) Okuduğunuz metinle şairin yaşamı arasındaki ilişkiyi Şairin Biyografisi bölümünde verilen bilgilerden yararlanarak tespit ediniz.
  • Cevap: Şair, Hz. Muhammed’in vefat yaşı olan 63 yaşından sonra kendisinin yer altında bir odada inzivaya çekilmesini anlatıyor. Kendi yaşantısını şiirinde dile getiriyor.
Soru: 6) Metindeki hangi kelimeleri günümüzde de kullanıyorsunuz? Bu durumu Türkçenin tarihî gelişimi açısından değerlendiriniz.
  • Cevap: Şiirdeki kelimelerden “Kadir, kudret, nazar, kıldı, garip, dünya, haram, can” bugün de kullanılıyor. Bu kelimelerin hala kullanılıyor olması aradan geçen uzun zamana rağmen Türkçenin kendini koruduğunu gösterir.
Soru: 7) İki dörtlüğün kafiye düzenini bulunuz.
  • Cevap: Kafiye düzeni aaab – cccb şeklindedir.
Soru: 8) Okuduğunuz şiirdeki kelime ve kelime grubu tekrarına örnek gösteriniz. Bu tekrarların şiire katkısını değerlendiriniz.
  • Cevap: “… bolup yir astığa kirdim muna” ifadeleri üç kez tekrarlanmıştır. Bu tekrarlar söyleyişi güzelleştirmiştir.

10. Sınıf Beşgen Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 99 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.