“10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Sayfa 147 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 147

Sıra Sizde

➡️Aşağıdaki karekodlarda verilen çok modlu metinlerden faydalanarak soruları cevaplayınız.

Soru: 1) Türk edebiyatının dönemlere ayrılmasında ve edebî türlerin ortaya çıkmasında Dîvânu LugâtiH- Türk’ün etkisi hakkmdaki düşüncelerinizi açıklayınız.

• Cevap: Bu eser, Türk dilinin ilk sözlüğü olarak Türkçenin zenginliğini göstermiş, edebî türlerin gelişmesine ve Türk edebiyatının dönemlere ayrılmasına temel oluşturmuştur. Dilin sistemli biçimde ele alınması, sonraki dönemlerdeki edebî eserlerin şekillenmesine katkı sağlamıştır.

Soru: 2) Yûsuf Has Hâcip’in Kutadgu Bilig adlı eserinde erdemli, bilgili, akıllı insanı tarif etmesinin sebepleri neler olabilir? Bu öğretilerin günümüze yansıdığını düşünüyor musunuz? Açıklayınız.

• Cevap: Yusuf Has Hâcib, toplumun düzeni için bilgili, adaletli ve erdemli insanın önemini vurgulamıştır. Çünkü bu değerler toplumda huzuru sağlar. Bu öğretiler günümüzde de geçerlidir; dürüstlük, adalet ve bilgelik hâlâ ideal insanın özellikleri olarak görülmektedir.

Soru: 3) Alî Şîr Nevâyî’nin Türk dili ile ilgili bir çalışma yapmasının sebepleri neler olabilir?

• Cevap: Nevâyî, Türkçenin Farsça kadar güçlü bir edebiyat dili olduğunu kanıtlamak istemiştir. Türk dilini korumak, yüceltmek ve gelecek kuşaklara aktarmak amacıyla bu çalışmayı yapmıştır.

Soru: Aşağıdaki metinden faydalanarak soruları cevaplayınız.

YÛNUS EMRE’NİN HAYATI

(…)
0 civar karyelerinden birinde Yûnus isminde rençberlikle geçinir çok fakir bir adam vardı. Bir sene kıtlık oldu; Yûnus’un fakirliği büsbütün arttı. Nihâyet, birçok kerâmet ve inâyetlerini duyduğu Hacı Bektaş Velî’ye gelip yardım istemek fikrine düştü. Sığırının üstüne bir miktar alıç koyup dergâha geldi; pîr’in ayağına yüz sürerek hediyesini verdi ve kendisine bir mikdar buğday istedi. Hacı Bektaş Velî, ona lûtf ile muâmele ederek, birkaç gün dergâhta misâfir etti. Yûnus geri dönmek için acele ediyordu. Dervişler, pîr’e, Yûnus’un acelesini anlattılar; o da “Buğday mı ister, yoksa erenler himmeti mi?” diye haber gönderdi. Gâfil Yûnus buğday istedi. Bunu duyan Hacı Bektâş tekrar haber gönderdi: “İsterse, o alıcın her dânesine nefs edeyim” dedi. Yûnus buğdayda ısrar ediyordu. Hacı Bektaş üçüncü def’a yine haber gönderdi: “İsterse, her çekirdek sayısınca himmet edeyim” dedi. Yûnus tekrar buğdayda ısrar edince, artık emretti, buğdayı verdiler, Yûnus da dergâhtan çekilip gitti, lâkin, biraz yürüdükten sonra, işlediği hatânın büyüklüğünü anladı; çok pişmân oldu; derhâl geri dönerek kusûrunu i’tiraf etti. O vakit, Hacı Bektaş, onun kilidini Tapduk Emre’ye verdiğini, bu yüzden, isterse ona gitmesini söyledi. Yûnus bu cevâbı alır almaz derhâl Tapduk dergâhına koşarak başına geleni anlattı; o da, Yûnus’u dergâhının odunculuğuna ta’yin etti. Fedakâr derviş, tamam kırk yıl bu hizmette bulunduğu hâlde eğri ve yaş odun getirdiği hiç görülmemişti. (…)

Fuad Köprülü, Türk Edebiyatında İlk Mutasavvıflar

Soru: 1) Yunus Emre’nin Hacı Bektaş Veli ve Tapduk Emre ile yaşadıklarım dikkate alarak bir insamn maddi ve manevi ihtiyaçlarının önemiyle ilgili düşüncelerinizi açıklayınız.

• Cevap: Yunus Emre’nin yaşadıkları, insanın sadece maddi değil, manevi ihtiyaçlarını da önemsemesi gerektiğini gösterir. Maddi kazanç geçicidir, fakat manevi olgunluk insana kalıcı huzur ve bilgelik kazandırır. Manevi değerler insanın karakterini ve yaşam amacını belirler.

Soru: 2) Yunus Emre’nin Tapduk Emre’ye bağlanması, dergâha kırk yıl boyunca hiç eğri ve yaş odun getirmemesi onun hangi özelliklere sahip olduğunu gösterir?

• Cevap: Yunus Emre’nin bu davranışı onun sabırlı, dürüst, çalışkan ve görevine sadık bir insan olduğunu gösterir. Aynı zamanda maneviyata bağlı, içten, disiplinli ve tevazu sahibi bir kişiliğe sahip olduğunu kanıtlar.

Soru: Yunus Emre, Mevlana, Hacı Bektaş Veli, Hacı Bayram Veli, Tapduk Emre gibi Türk kültürü ve manevi değerlerimiz açısından önem taşıyan kişiler hakkında araştırmalar yaparak bu kişilerin edebiyatımızda bıraktıkları izleri anlatan yazılar hazırlayınız. Bu yazıları sınıf panosunda paylaşınız.

• Cevap:

➡️Yunus Emre, Türk edebiyatında sade Türkçeyle yazdığı şiirlerle halkın gönlünde yer etmiş bir mutasavvıftır. Sevgiyi, hoşgörüyü ve insan-Allah ilişkisini yalın bir dille anlatmıştır.

➡️Mevlana, “Mesnevi” adlı eseriyle insanın iç dünyasına ışık tutmuş, “Ne olursan ol yine gel.” sözüyle hoşgörünün sembolü olmuştur.

➡️Hacı Bektaş Veli, “İncinsen de incitme.” anlayışıyla insan sevgisini öne çıkarmış, toplumsal birliğe katkı sağlamıştır.

➡️Hacı Bayram Veli, Anadolu’da tasavvuf düşüncesini yaymış, eserlerinde ahlak ve maneviyatı işlemiştir.

➡️Tapduk Emre ise Yunus Emre’nin yetişmesinde büyük rol oynamış, sabır ve alçakgönüllülüğün önemini öğütlemiştir.

✅Bu büyük şahsiyetler, Türk edebiyatına sevgi, barış ve insanlık değerlerini kazandırmışlardır.

10. Sınıf Meb Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 147 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.