“11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları Sayfa 156 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

11. Sınıf Biyoloji Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 156

Oksijenin hemoglobinden ayrılmasında doku hücrelerinde solunum reaksiyonları sonucu açığa çıkan karbondioksit etkilidir. Doku kılcallarına geçen karbondioksit burada su ile birleşerek karbonik asiti (H2CO3) oluşturur. Karbonik asit bikarbonat iyonu (HCO3_) ve hidrojen iyonuna (H+) ayrışır. Hidrojen iyonları 7,4 olan kan pH’sını düşürür. Düşük pH’da hemoglobinin oksijene ilgisi azalır ve oksijeni bırakır. Hemoglobinin işlevi üzerine pH’sının etkisine Bohr kayması (Bohr etkisi) denir (Grafik 1.8).

Metabolik aktivitenin hızlı olduğu dokularda fazla karbondioksit üretilir, hemoglobin bu dokularda daha fazla oksijen bırakır. Örneğin egzersiz sırasında kaslardan yüksek oranda karbondioksit ile birlikte kana geçen diğer asidik bileşikler kas dokudaki kılcal damarlarda pH’yı düşürür. Ayrıca kas dokudaki sıcaklığın 2-3 0C artışı da hemoglobinin oksijene ilgisini azaltır. Böylelikle doku oksijen yönünden zenginleşir.

Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça atmosfer basıncı dolayısıyla oksijenin kısmi basıncı düşer. Bu durumda hemoglobin tarafından tutulan oksijen miktarı azalır. Soluk alıp verme hızı artar. Zamanla kandaki alyuvar sayısı artarak yüksek rakımlı yerlerde yaşamaya uyum sağlanır.

KANDA KARBONDİOKSİT TAŞINMASI

Hücresel solunum ile üretilen karbondioksit difüzyonla doku sıvısına oradan da doku kılcallarına geçer. Doku kılcallarındaki karbondioksidin akciğer kılcallarına kadar taşınması çeşitli yollarla gerçekleşir. Karbondioksidin yaklaşık %7’lik kısmı kan plazmasında çözünmüş olarak taşınırken %93’ü alyuvarların içine girer. Alyuvarlara giren karbondioksidin %23’ü hemoglobinle birleşerek karbaminohemoglobin (HbCO2) şeklinde taşınır.

Geri kalan %70’lik kısım ise alyuvarlarda bulunan karbonik anhidraz enzimi etkisi ile su ile birleşerek karbonik asiti (H2CO3) oluşturur. Karbonik asit hidrojen iyonu (H+) ve bikarbonat iyonuna (HCO3-) ayrışır. Hidrojen iyonlarının çoğu hemoglobine bağlanır, kandaki pH değişikliği en aza indirilir. Bikarbonat iyonları da kan plazmasına geçer. Bu arada iyon dengesinin sağlanması için bikarbonat iyonlarının yerine alyuvar içerisine plazmadan klorür iyonları geçer.

Doku kılcallarında farklı şekillerde taşınan karbondioksit, buradaki toplardamarlara geçer. Alt ve üst ana toplardamarlarla kalbe gelen karbondioksit akciğer atardamarı ile akciğerlere gider. Akciğer kılcallarına gelindiğinde doku kılcallarında gerçekleşen olaylar tersine çevrilir. Plazmada çözünmüş olarak taşınan karbondioksit alveollere geçer. Hemoglobin tarafından tutulan karbondioksit hemoglobinden ayrılır, önce kan plazmasına oradan da alveollere geçer.

Kan plazmasında akciğer kılcallarına kadar gelen bikarbonat iyonları burada tekrar alyuvarın içine girer. Alyuvar içindeki klorür iyonları da plazmaya geçer. Alyuvar içindeki hidrojen iyonları hemoglobinden ayrılır. Hidrojen iyonu ve bikarbonat iyonu birleşerek karbonik asit oluşturur. Karbonik asit tersinir özellik gösteren karbonik anhidraz enzimi ile karbondioksit ve suya ayrılır. Karbondioksit alyuvarlardan kan plazmasına, oradan da alveollere geçer. Soluk verme olayı ile dışarı atılır.

• Cevap: Bu sayfada soru bulunmamaktadır.

11. Sınıf Meb Yayınları Biyoloji Ders Kitabı Sayfa 156 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.