“12. Sınıf Fizik Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 56” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

12. Sınıf Fizik Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 56

Buna karşın, aynı süre içinde kule de bir miktar hareket etmiştir. Eğer taşın hareketini inceler ve kuleye göre nereye düşeceğini saptarsak ilginç bir şekilde yukarıdakiyle aynı sonucu buluruz: Kuleye göre bırakıldığı noktanın tam altı. Bu örnekte aynı olayı iki farklı bakış açısıyla incelesek bile aynı sonucu elde ediyoruz. Birincisinde taşın hareketi, yer referans alınarak inceleniyor. İkincisinde Güneş referans alınarak inceleniyor. Her iki bakış açısında taşın hareketi çok farklı görünüyor. Birinde taş serbest düşüyor, diğerinde de yatay atış yapıyor. Seçtiğiniz referans noktasına göre değişen hız, konum gibi büyüklüklere ‘göreli büyüklük‘ diyoruz. Bu kadar büyük farka rağmen her iki bakış açısında taşın nereye düştüğü konusunda aynı sonucu vermesi bize bu iki farklı bakış açısının eşit şekilde geçerli olduğunu söylüyor. Fiziksel olarak birini diğerine tercih etmemiz için hiçbir neden yok.”

Önder öğretmen konuyla ilgili verdiği örnekten sonra şu açıklamaları yaptı: “Özel Görelilik Kuramı ya da izafiyet teorisi, Albert Einstein tarafından 1905’te Annalen der Physik dergisindeki ‘Hareketli Cisimlerin Elektrodinamiği Üzerine” adlı makalesinde açıklanan ve ardından “Bir Cismin Atıllığı Enerji İçeriği ile Bağlantılı Olabilir mi?” başlıklı makalesiyle pekiştirilen fizik kuramıdır. Kurama göre bütün varlıklar ve varlığın fiziki olayları izafidir. Zaman, mekân, hareket birbirlerinden bağımsız değildir. Aksine bunların hepsi birbirine bağlı izafi olaylardır. Cisim zamanla, zaman cisimle; mekân hareketle, hareket mekânla ve dolayısıyla hepsi birbiriyle bağlantılıdır. Bunlardan hiçbiri müstakil değildir.”

Önder öğretmen tekrar çalışmasını yaptığı “özel görelilik teoremi”ni bu konuyla ilgili postulatlara dikkat çekerek tamamladı:

“1. Fizik yasaları tüm eylemsiz (ivmesiz) referans sistemlerinde aynıdır.
2. Işığın boşluktaki hızı tüm eylemsiz referans sistemlerinde aynı olup ışık boşlukta yaklaşık 3×108 m/s hızla hareket eder.”

1. Yukarıdaki metinde Galileo’nun attığı taşın yere ve Güneş’e göre hareketini Newton mekaniğine ve Einstein’ın özel görelilik teoremine göre nasıl açıklarsınız?

• Cevap: Newton mekaniği; yerden bakan kişinin taşın serbest düştüğünü, Güneş referans alındığında taşın yatay atış hareketi yaptığını söyler. Einstein’a göre her iki durumda da taş aynı hareketi yapacaktır. Einstein bu durumu fizik kurallarının bakış açısına göre değişmezliği olarak açıklar.

2. Uçaktan bırakılan bir cisim yerden bakan kişiye göre yatay atış hareketi yaptığı hâlde uçaktan bakan kişiye göre serbest düşme yapar. Bu cismin yeryüzünde aynı noktaya düşmesi Einstein’ın özel görelilik teoremiyle nasıl açıklanır?

• Cevap: Einstein özel görelilik kuramında “doğa yasalarının, bütün eylemsiz gözlem çerçevelerinde değişmeyip aynı kalacağını” ifade etmiştir.

3. Sizce Newton mekaniğinin açıklayamadığı hangi doğa olayları özel görelilik teoremini doğurmuştur?

• Cevap: 

Bu sorunun cevabı öğrencinin yorumuna bırakılmıştır. Muhtemel cevaplardan biri şöyle olabilir:

• Işığın bir dalga hareketiyle yayıldığı genel kabul görmüştü ama o dalgayı taşıdığı varsayılan ve uzayı dolduran ortamın (eter) var olduğunun kabul edilmesi çelişki yaratıyordu (Michelson-Morley deneyi).
• Elektrik ve Manyetizma denklemleri Newton mekaniğinin temeli olan mutlak uzay ve mutlak zaman kavramlarıyla çelişiyordu.
• Newton hareket yasalarıyla Merkür gezegeninin yörüngesi çok büyük bir duyarlılıkla hesaplanabiliyordu. Ancak gözlem sonuçlarıyla hesap sonuçları arasında beliren küçük ama rahatsız edici bir fark ortaya çıkıyor ve nedeni açıkla- namıyordu.
• Çok düşük ısıdaki maddeler Newton yasalarına göre hareket etmiyordu.
• Newton fiziğine göre sabit ısıdaki bir ocağın sonsuz enerjisi olmalıydı.

12. Sınıf Fizik Meb Yayınları Kavram Öğretimi Kitabı Cevapları Sayfa 56 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.