“11-12. Sınıf Mantık Ders Kitabı Cevapları Sayfa 21 Meb Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

Mantık Ders Kitabı Cevapları Meb Yayınları Sayfa 21

4. Uygulama

Soru: Mantık biliminin tarihi ile ilgili aşağıdaki metinden yararlanarak verilen soruları cevaplayınız.

Mantık biliminin kurucusu Aristo’dur (m.ö. 384-322). Aristo’dan önce Elea [Elea] okulu ve Sofistler mantık biliminin kurulması için hazırlık çalışmaları yapmışlardır. Bunların münakaşalarında dikkatin mantıklı düşünme üzerine çekildiğini görüyoruz. Fakat mantığı bir disiplin olarak kurma şerefi Aristoya aittir.(...) Aristo’nun mantığı metafizikle sıkıdan sıkıya ilgilidir. Çünkü Aristo’ya göre zihnin kanunları aynı zamanda varlığın da kanunlarıdır. Aristo’dan sonra Stoacılar bilhassa Chrysippe [Krizip] (277-204 civarı) mantık konuları ile uğraşmışlardır. Stoacılar mantığı metafizikten ayırmaya, onu şekilsel ve dille ilgili bir bilim haline getirmeye çalışmışlardır. Gerek İslâm dünyasında gerek Batıda, Aristo’nun mantık anlayışı asırlar boyunca hakim olmuş Stoacıların fikirleri Aristo mantığı içerisinde erimiş, Aristo tek otorite olarak hüküm sürmüştür.

(Temsilidir.)İslâm kültür dünyasında mantık çalışmaları, Aristo’nun eserlerinden Arapçaya tercüme edilmesiyle başlamıştır. (...) Büyük İslâm mantıkçıları arasında Farabi (870-950), İbni Sina (9801-037), Fahreddin Razi (Ö.M. 1209), Seyyid Şerif (1340-1413) in adlarını sayabiliriz.(...) İslâm dünyasında asıl mantık çalışmaları Farabi ile başlar. “Farabi mantık konusunda çok sayıda eser vermiştir; Aristo’nun Organon adı altında toplanan mantık kitaplarını kısaltmak suretiyle toplu olarak ele aldığı gibi ayrı ayrı söz konusu ederek daha geniş özetler yapmış ve yine ciltler tutacak şekilde birer birer şerhetmiş- tir. Böylece mantık sanatının İslâm âleminde gerektiği kadar anlaşılmasında büyük hizmette bulunmuştur. Bu yüzden Aristo’dan sonra gelmek manasında “Muallimi sani” adını almıştı.” (...) İbni Sina mantık anlayışında tamamiyle Aristo’cudur. Aristo’yu kuvvetle müdafaa etmiştir. (...) Ayrıca Aristo’nun Yunan tefsircilerinin eserlerini de okumuş tanım nazariyesinde Eflatun, Calinus’tan [Galenos] da faydalanmış, hüküm mantığında Stoacıların fikirlerine de yer vermiştir. (...)Aristo mantığı, ortaçağ bilimleri için bir metot olarak yeterli idi, Rönesansla başlayan tabiat bilimlerindeki gelişme karışısında Aristo mantığının metot olarak yetersizliği ortaya çıktı. Aristo mantığının esasını kıyas teşkil ediyordu. Kıyas dedüksiyonun en mükemmel şeklidir. Bacon [Beykın] (1561-1626) ve Descartes [Dekart] (1596 -1650) kıyasa karşı koydular. Onun yetersizliğini göstererek yeni metot yolları aradılar. Bacon, dedüksiyona karşı olarak tümevarım yolunu esas aldı. Fikirlerin bu yola yönelmesi, bilimlerin gerek genel ve gerek tek tek metotların tesbitine yol açtı. (...) Klasik mantığın konusunu teşkileden, kavram, önerme ve kıyas üzerinde yeniçağda, Aristo’dan farklı bazı yeni görüşler ileri sürülmüş ise de, yeni fikirler Aristo mantığında köklü bir değişme yapamamıştır. Mantığın gelişmesi başka bir istikamette olmuştur; bu da XIX. asrın ikinci yarısında başlayan sembolik mantık çalışmalarıdır. (...) Asıl sembolik mantık çalışmaları De Morgan [Dö Morgın] (1806-1876), bilhassa Boole [Bul] (1815- 1864) ve Stanley Jevons [Stenli Cevınz] (1835-1882) ile başlar. Bu İngiliz mantıkçıları, matematiği örnek alarak mantığı yeniden kurmaya yönelmişlerdi. Bunlar cebirin işlem ve işaretlerini mantığa tatbik ediyorlardı. Yani matematiği mantığa bir nevi temel yapmak istediler. (...)

XIX. asrın sonlarına doğru cümleler teorisindeki paradokslar meselesi matematikçilerin dikkatini mantık üzerine çekti. “Bertrand Rusell (1872-1970) gösterdi ki bu paradoksların kökü derindedir. Paradokslardan kaçınmak için mantık araştırmalarına yönelmek gerekir. Paradokslar temelli bir mesele ortaya koyuyordu, bunları halletmeğe klasik mantık yetmezdi.” (...) İşte matematiği temellendirmek için kurulan bu yeni mantık, İngiliz mantıkçılarının teşebbüsünün aksine, başarı sağlamış ve yeni mantık çalışmaları bu yönde ve çeşitli yollarla gelişmiştir.

  • Cevap:

11-12. Sınıf Meb Yayınları Mantık Ders Kitabı Sayfa 21 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.