Zati Kimdir, Kısaca Hayatı ve Eserleri

XVI. yy. divan şairlerinden, 1477-1546, doğ. Balıkesir, ölm. İstanbul Memle­ketinde, bir ara çizmecilik yapan, II. Bayezid devrinde İstanbul’a gelen Zatî, gerek bu padişah, gerekse I. Selim ve Kanunî devirlerinde devlet büyüklerine yazdığı kasidelerle geçindi. İhtiyarlığında Bayezid camii avlusunda küçük bir dükkân tuttu. Remil döküp fala bakıyor, muska yazıyor, ısmarlama kaside ve gazeller kaleme alıyor; bir yandan da dükkâna gelip giden genç şairlere şiir dersleri verip onların yetişmesine çalışıyordu. Yetmiş beş yaşlarında yoksulluk içinde ölünce birkaç şai­rin, aralarında topladıkları cenaze parasıyla Edirnekapı dışına gömüldü. Baki’nin üzerinde de emeği olan Zatî, devrinde üstat bilinmiş, sonradan unutulmuş divan şairlerindendir. Şem u Pervane (Mum ve Pervane) adında bir mesnevisi, bir Edirne Şehrengizi yazdı; sayısı pek çok şiirlerini kalın bir divan’da topladı; sadece gazel­lerinin sayısı 1822’dir 8 Zâtî Divanı’nm Gazeller Kısminin birinci ve ikinci ciltleri Prof. Ali Nihat Tarlan tarafından (1968, 1970); üçüncü cilt (Mehmed Çavuşoğlu ve M. Ali Tanyeri, 1987) yayımlandı • Zâtî’nin Letâyif \ de yayınlanmıştır (haz. Mehmet Çavuşoğlu, Türk Dili ve Edebiyatı dergisi, 1970 ve 1977).