“11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları Sayfa 80 Dersdestek Yayınları” ulaşabilmek ve dersinizi kolayca yapabilmek için aşağıdaki yayınımızı mutlaka inceleyiniz.

11. Sınıf Tarih Ders Kitabı Cevapları Dersdestek Yayınları Sayfa 80

III. Murad Dönemi’nde ulufelerini ayarı düşük akçelerle almak istemedikleri için ayaklanan yeniçeriler XVII. yüzyıl boyunca benzer nedenlerle isyanlar çıkardılar. Yeniçeri İsyanları’nın en büyükleri II. Osman, IV. Murad ve IV. Mehmed Dönemleri’nde yaşandı. 1621 yılında ordusunun başında Lehistan Seferi’ne çıkan genç padişah II. Osman, Hotin Kalesi önlerinde yapılan meydan savaşını yeniçerilerin isteksizliği nedeniyle zaferle sonuçlandıramadı. Sefer sırasında kapıkulu ordusundaki bozulmayı yakından gören padişah, İstanbul’a dönüşünde Yeniçeri Ocağını kaldırıp yeni ve disiplinli bir ordu kurmaya karar verdi. Ancak 1622’de çıkan isyan nedeniyle bu projesini hayata geçiremedi. II. Osman ulemadan ve halktan bazı kişilerin de katıldığı bu isyanın sonucunda yeniçeriler tarafından tahttan indirilip öldürüldü.

Yeniçeriler 1632 yılında cülus bahşişi alamadıkları gerekçesiyle bir kez daha ayaklandılar. Padişah IV. Murad yeniçeriler karşısında önce geri adım atarak zaman kazanmaya çalıştı. Yeterince güç kazandıktan sonra da önde gelen isyancıları ortadan kaldırıp karışıklıklara son verdi.

İstanbul İsyanları’nın en büyüklerinden biri Sultan IV. Mehmed Dönemi’nde (1648-1687) çıkan ve Osmanlı tarihinde Çınar Vakası veya Vaka-i Vakvakiye adıyla bilinen ayaklanma oldu. 1656 tarihli bu ayaklanma sırasında yeniçeriler maaşlarının ayarı düşük akçelerle ödenmesinin sorumlusu olarak gördükleri saray görevlilerinin öldürülerek kendilerine teslimini istediler. İsteklerinin yerine getirilmesinden sonra da kışlalarına çekildiler.

XVIII. yüzyılın ilk Yeniçeri İsyanı, Osmanlı Devleti’nin büyük kayıplara uğradığı Karlofça ve İstanbul Antlaşmaları sonrasında patlak verdi. Uzun süren savaşların ardından Padişah
II. Mustafa, devlet işlerinden uzaklaşarak zamanının çoğunu Edirne’de geçirmeyi tercih ediyordu. Halk arasında padişahın Edirne’yi başkent yapacağı konuşuluyordu. Bu söylentiler nedeniyle yeniçeriler ve İstanbul halkı arasında başlayan huzursuzluk kısa sürede isyana dönüştü.

İstanbul’da idareyi ele alan isyancılar Edirne’ye gelerek II. Mustafa’yı tahttan indirdiler. Yerine de kardeşi III. Ahmed’i getirdiler.

XVIII. yüzyılda taht değişikliğiyle sonuçlanan bir başka Yeniçeri İsyanı Patrona Halil İsyanı adıyla 1730 yılında yaşandı. Bu dönemde halkın Lale Devri’nin lüks harcamalarına duyduğu öfke, İran Cephesi’nden gelen yenilgi haberleriyle büyüyerek 1730’da isyana dönüştü (Görsel 2.23). Yeniçeri Ocağının da katıldığı bu isyanın sonunda III. Ahmed tahttan indirilerek yerine I. Mahmud getirildi.

Yeniçeri isyanları Osmanlı Devleti’nde padişah değişikliklerine ve önemli devlet adamlarının idamına neden oldu. Bütün bu olaylar merkezî otoritenin sarsılmasına, devlet idaresinin bozulmasına ve ıslahat girişimlerinin başarısızlıkla sonuçlanmasına yol açtı.

Soru: Yeniçeri İsyanlarının siyasi, askeri ve ekonomik alanlarda ortaya çıkardığı sonuçlar neler olabilir?

• Cevap: Yeniçeri İsyanları, siyasi olarak padişah değişikliklerine ve merkezi otoritenin zayıflamasına yol açmıştır. Askeri açıdan disiplinsizlik artmış ve ordunun etkinliği azalmıştır. Ekonomik olarak ise ayaklanmalar maaş ödemeleri ve bütçe üzerinde ağır yük oluşturmuş, isyanlar sırasında yağma ve düzensizlik ekonomiyi olumsuz etkilemiştir.

11. Sınıf Dersdestek Yayınları Tarih Ders Kitabı Sayfa 80 ile ilgili aşağıda bulunan emojileri kullanarak duygularınızı belirtebilir aynı zamanda sosyal medyada paylaşarak bizlere katkıda bulunabilirsiniz.