İyi Bir Hatipte Hangi Özellikler Bulunmalıdır

İyi Bir Hatibin Özellikleri

İyi Bir Hatip Nasıl Konuşur

• Konuşma gününden önce kendi kendine, sonra da bir arkadaşının, bir yakınının önünde konuşma met­ninin yüksek sesle okumalıdır.
• Konuşmaya başlamadan önce bir iki defa bur­nundan derin nefes alıp ağzından vermeli; konuşma esnasında kendini heyecanlı hissettiğinde de, dinleyici­lere belli etmeden, bunu tekrar etmelidir.
• Kürsüye geldiğinde konuşmaya hemen başlama- malı, kendine ve salondakilere bakışlarla kısa bir tanış­ma zamanı vermelidir.
• Konuşma öncesinde salonun geneline doğru ses­sizliği ve sözlerine dikkat etmelerini sağlamak için açık yürekli, içten ve sevgi dolu bakmalıdır.
• Konuşmaya başlarken ve konuşmanın sonunda “Şu an aşın heyecanlıyım.”, “Huzurunuza yeteri kadar hazırlıklı olarak çıkmadım. Ne olur beni hoş görün.”
• .“Heyecanımdan dolayı bir yanlışlık yaptıysam özür di­lerim.” gibi konuşmacının dinleyicileri etkileme gücünü olumsuz etkileyecek sözler söylemekten kaçınmalıdır.
• Konuşma, iyi bir hazırlıktan sonra oluşturulmalı; ama içinden geldiği gibi, doğaçtan söylüyormuş izlenimi dinleyiciye verilmelidir.
• İyi bir dinleyici de olmalıdır.
• Açık yürekli, içten, canlı ve cesur olmalı; kendini hazırcevaplılık ve mizah duygusu ba­kımından da geliştirmiş olmalıdır.
• İyi bir hatip iyi bir eğitimcidir aynı zamanda. Bundan dolayı bir eğitimci gibi sabırlı ol­malıdır.
• Konuştuğu konuyla ilgili yeterli bilgi ve birikime sahip olmalıdır. Konuşacak sözü olma­yanın konuşmacı olması da düşünülemez.
• İşine, dinleyicilerine, toplumuna karşı sorumluluk duygusuyla davranmalıdır.
• Açık konuşmak, sözcükleri doğru telaffuz etmek, vurgu ve tonlamaları doğru bir biçim­de yapmak gibi güzel ve etkili konuşma ilkelerini konuşma süresi içinde uygulamayı bilmelidir.
• Kılık kıyafetine gerekli önemi vermeli; jest ve mimikleri konuşmaya yardımcı olacak bir biçimde, abartıya kaçmadan, yerinde kullanabilmelidir.
• Dinleyicilerin yaşını, eğitim durumunu, kültürel düzeyini, işini vb. göz önünde tutarak konuşmalıdır.
• Sözünü gereksiz yere uzatmamalı, konuşmayı yerinde ve zamanında bitirmelidir.
• Çok hızlı ya da çok yavaş değil, uygun bir konuşma hızıyla konuşmalıdır.
• Konuşurken dinleyenlerin düşünmesine; akıl yürütmesine, sözleri yorumlamasına imkân vermelidir.
• Kendine güvenli olmalı, bununla birlikte dinleyicilere tepeden bakan bir üslupla ko­nuşmamalı; alçak gönüllü olmalıdır.
• Kendini iyi yetiştirerek, çok okuyarak, kültürünü ve dil birikimini geliştirmelidir.
• Sözcük hâzinesini geliştirerek konuşma sırasında uygun sözleri bulamamaktan ortaya çıkan ^Mee, hı” gibi asalak sözleri kullanmamalıdır.
• Konuşma sırasında sözcükleri ağızlara veya şivelere göre telaffuz etmemelidir.
• Dinleyicilerine saygı duymalı, dinleyicilerin değer yargılarını, düşüncelerini olumlu bir yönde değiştirmeyi amaçlamalıdır.
• İlginç ve değerli konulan kapsayan bir konuşma yapmalıdır.
• Konuşmanın inandıncılığı konuşanın kişiliğiyle de ilgilidir. Konuşmacının kişiliğiyle söz­leri arasında bir uyum olmalıdır. Söylediklerine inanarak konuşmalı, inandıklannı söylemekten kaçınmamalıdır.
• Kısa, yoğun cümlelerle, yani canlı bir üslupla konuşmalıdır.
• Konuşmasını tartışma, savunma, öğretme ve duygulandırma yöntemlerini kullanarak yapmalıdır.
• Ana dili konusunda yeterli bilgi, birikim ve konuşmayla ilgili temel bilgilere sahip olma­lıdır.
• Konuşma salonuna girmeden önce kılık kıyafetini gözden geçirmeli, bedeninin rahat ve düzenli olmasını sağlamalıdır.
• Konuşma süresince salonun nabzını elinde tutmalı, duruma göre ses tonunu değiştirme­li, konuşmanın akışında bazı değişiklikler yapmalıdır.
• Anlatımın belli bir düzene girmesi, sesin, beden dilinin ayarlanması ve kendine güven açısından konuşmasının ilk beş altı satırını ezberlemelidir.
• Önemli hatiplerin konuşmalannı okumalı, dinleme olanağı varsa onları dinlemelidir.
• özentili davranışlardan ve konuşmalardan kaçınmalı, doğal olmalıdır.